Franz Alexander Johannes Hipler

Franz Alexander Johannes Hipler urodził się 17 lutego 1836 roku w Olsztynie w rodzinie kupieckiej związanej z Kościołem; z sześciu sióstr pięć wstąpiło do Kongregacji św. Karola Boromeusza. W młodości kontynuował naukę w Reszlu i Braniewie, a maturę uzyskał w 1854 roku. Następnie studiował teologię i filozofię we Wrocławiu, Monachium i Lipsku, a także zajmował się doskonaleniem języków i prawa kościelnego; prowadził także prace translatorskie i uczył się angielskiego.

Po powrocie z Nadrenii wstąpił do seminarium duchownego w Braniewie, gdzie 22 sierpnia 1858 otrzymał święcenia kapłańskie. Następnie został skierowany do Postoliny i tam pracował jako duszpasterz oraz rozwijał polszczyznę; później ponownie wyjechał do Monachium i Monastyru (1859–1860). W styczniu 1861 w Monachium uzyskał doktorat na podstawie rozprawy Dionysius, der Areopagite. Stamtąd powołano go do posługi duszpasterskiej w Gierzwałdzie, a następnie do mniejszości katolickiej w Królewcu (wrzesień 1861 – lipiec 1863).

W 1863 mianowany został prefektem konwiktu biskupiego przy Królewskim Gimnazjum Katolickim w Braniewie. Następnie habilitował się i objął obowiązki wykładowcy na Wydziale Teologicznym Liceum Hosianum, jednocześnie pełniąc funkcję wicerektora w seminarium duchownym. W 1869 został rektorem, a w 1870 został profesorem zwyczajnym teologii pastoralnej w Liceum Hosianum. W czasie wojny francusko-pruskiej pracował w polowym lazarecie w Tempelhof pod Berlinem. W I soborze watykańskim (1870) towarzyszył biskupowi Krementzowi jako doradca teologiczny; początkowo należał do przeciwników dogmatu o nieomylności papieża, lecz w trakcie soboru zmienił zdanie.

W 1877 miały miejsce objawienia Matki Bożej w Gietrzwałdzie; Hipler, znając język polski, przesłuchiwał wizjonerki i protokoły spisał w języku polskim i niemieckim. Prowadząc badania, nawiązał współpracę z polskimi uczonymi, m.in. z Adolfem Mułkowskim i Franciszkiem Karlińskim. Wspólnym dziełem edytorskim Hiplera i Wincentego Zakrzewskiego było wydanie dwóch tomów korespondencji Hozjusza; praca była inicjowana przez Hiplera i wydana w Krakowie.

Hipler utrzymywał stałe kontakty z Komisją Historyczną Akademii Umiejętności. W czasach Kulturkampfu berlińskie władze patrzyły na jego działania z podejrzliwością; w 1873 wystąpił z wnioskiem, aby gimnazjum katolickie bojkotowało lekcje religii starokatolickiego ks. Paula Wollmanna. Seminarium duchowne zostało zamknięte 9 grudnia 1876 i alumni przenieśli się do Eichstätt. Hipler otrzymał Order Orła Czerwonego IV klasy za zasługi naukowe. Jako kanonik warmiński rezydował we Fromborku, gdzie zmarł 17 grudnia 1898 roku.