Nowy most w Głuchołazach otwarty. 65 mln zł i 11 mld pomocy – największa akcja w historii

Nowa przeprawa – symbol odbudowy po powodzi

Dziś w Głuchołazach oficjalnie oddano do użytku nowy most na rzece Biała Głuchołaska. Konstrukcja zastąpiła poprzednią przeprawę, zwaną potocznie „mostem Andrzeja”, która została całkowicie zniszczona przez wezbraną wodę we wrześniu 2024 roku. Nowy most trwale łączy obie części miasta i przywraca ciągłość drogi krajowej nr 40, kluczowej dla lokalnego transportu i ruchu transgranicznego z Czechami.

Obiekt zaprojektowano z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi. Przęsło położono o niemal metr wyżej niż w starej konstrukcji, a oba jego końce opierają się na masywnych przyczółkach przenoszących ciężar poza umocnione wały koryta rzeki. Dzięki temu most jest znacznie bardziej odporny na ekstremalne zjawiska hydrologiczne. Koszt budowy samej przeprawy oraz towarzyszącej infrastruktury technicznej wyniósł 65 mln zł.

Podczas uroczystego otwarcia premier Donald Tusk przypomniał dramatyczne chwile z jesieni ubiegłego roku. „Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym mieście” – mówił szef rządu. Dodał, że walka o most, początkowo przegrana, oraz dramat setek mieszkańców skłoniły rząd do jeszcze poważniejszego podejścia do kwestii pomocy dla terenów popowodziowych.

Minister spraw wewnętrznych i administracji Marcin Kierwiński podkreślił, że nowa przeprawa jest przykładem „odbudowy plus”. „Most, który dziś otwieramy, jest nowoczesny i odporny na wielką wodę” – powiedział. Jego słowa potwierdza konstrukcja: żelbetowe przyczółki, podniesiony poziom jezdni oraz wzmocnione umocnienia brzegów mają zapobiegać przyszłym zniszczeniom.

Rekordowa pomoc państwa – 11 mld zł na usuwanie skutków żywiołu

Otwarcie mostu to tylko jeden z elementów szerokiego wsparcia, jakie rząd skierował do poszkodowanych regionów. Na samo miasto Głuchołazy przeznaczono 365 mln zł, a łącznie na pomoc wszystkim terenom dotkniętym powodzią – 11 mld zł. To największa kwota w historii Polski wyasygnowana na walkę ze skutkami żywiołu. Środki te pochodzą zarówno z budżetu państwa, jak i z Funduszy Europejskich – ponad 6 mld zł stanowią pieniądze unijne.

W ramach tego pakietu ponad 1 mld zł trafił w formie bezpośrednich zasiłków do 62 tys. rodzin. Łącznie uruchomiono prawie 30 różnych instrumentów – od dotacji na odbudowę infrastruktury publicznej, przez wsparcie dla przedsiębiorców, po pomoc doraźną dla mieszkańców. W Głuchołazach lista zrealizowanych i planowanych inwestycji obejmuje m.in. remont mostu Świętego Wojciecha, prace na terenach rekreacyjnych oraz modernizację kompleksu sportowego opiewające na blisko 50 mln zł.

Minister infrastruktury Dariusz Klimczak zwrócił uwagę na funkcjonalność nowego mostu. „Powstał nowoczesny obiekt, zaprojektowany z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi, dzięki czemu jest znacznie bardziej odporny na ekstremalne zjawiska hydrologiczne. Usprawni nie tylko codzienne podróże i ruch transgraniczny z Czechami, ale także zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców oraz stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego całego regionu” – stwierdził.

Minister koordynator służb specjalnych Tomasz Siemoniak dodał, że takie miejscowości jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę. „By przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa” – uzasadniał. Rządowe wsparcie trafiło również do innych miast dotkniętych wrześniową powodzią, m.in. Lądka-Zdroju, Stronia Śląskiego i Barda.

Co to oznacza dla mieszkańców Olsztyna i regionu?

Choć Głuchołazy leżą w województwie opolskim, skala i mechanizmy pomocy uruchomionej po powodzi mają znaczenie także dla Warmii i Mazur. System zarządzania kryzysowego oraz instrumenty finansowe wypracowane przy okazji tej katastrofy mogą być zastosowane w razie podobnych zdarzeń w naszym regionie. Olsztyn, położony nad Łyną i w sąsiedztwie licznych jezior, również narażony jest na ryzyko podtopień, szczególnie w okresach gwałtownych opadów.

Dla lokalnych kierowców i przedsiębiorców ważna jest konkluzja, że państwo potrafi scentralizować i szybko wydać ogromne kwoty – 11 mld zł – na odbudowę zniszczonej infrastruktury. W Olsztynie podobne środki mogłyby zostać przeznaczone na modernizację wałów przeciwpowodziowych, systemów ostrzegania lub remonty mostów, gdyby zaszła taka potrzeba. Ponadto, przykład Głuchołaz pokazuje, że inwestycje w podniesienie poziomu przepraw i wzmacnianie brzegów to standard, który powinien być stosowany również w naszym województwie.

Mieszkańcy Olsztyna mogą też dostrzec bezpośrednie korzyści z otwarcia mostu w Głuchołazach: usprawnienie ruchu tranzytowego, w tym transportu towarów z południa Polski do portów w Gdańsku i Gdyni, przełoży się na płynność dostaw i być może niższe ceny w lokalnych sklepach. Stabilne połączenie drogowe z Czechami sprzyja także turystyce – w sezonie letnim wielu warmińsko-mazurskich turystów podróżuje w kierunku Sudetów, a teraz będą mogli to robić bez utrudnień.

Premier Donald Tusk zapowiedział, że rząd nie kończy pomocy dla terenów popowodziowych. „Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach. To jest ponad 360 mln złotych tylko w tym mieście – na pomoc doraźną, jak i budowę mostu, szkoły, żłobka czy pływalni miejskiej. Nie mam żadnych wątpliwości, że szkody jeszcze są widoczne. My na tym nie kończymy pomocy” – powiedział szef rządu. To deklaracja, która uspokaja nie tylko mieszkańców Opolszczyzny, ale i wszystkich Polaków obawiających się skutków zmian klimatu.

• 65 mln zł – koszt budowy nowego mostu i infrastruktury technicznej
• 365 mln zł – łączna pomoc rządowa dla samego miasta Głuchołazy
• 11 mld zł – całkowity pakiet pomocowy dla wszystkich regionów dotkniętych powodzią we wrześniu 2024 r.
• 1 mld zł – wartość bezpośrednich zasiłków wypłaconych 62 tys. rodzin
• 30 – liczba instrumentów wsparcia wdrożonych przez rząd
• 50 mln zł – planowane nakłady na dalsze prace w Głuchołazach (most św. Wojciecha, tereny rekreacyjne, kompleks sportowy)
• 6 mld zł – środki z Funduszy Europejskich wliczone w pakiet pomocowy